Ketogeen dieet

Bij 30% van de mensen met epilepsie werken medicijnen niet of onvoldoende. Het ketogeen dieet kan dan een medische behandelmogelijkheid zijn. Het wordt daarom ook wel de ketogeen dieettherapie genoemd. Het dieet kan ervoor zorgen dat de aanvallen verminderen.

Wat is een ketogeen dieet?

Normaal halen de hersenen hun energie uit koolhydraten (suikers en zetmeel). Bij het ketogeen dieet eet iemand veel vetten, voldoende eiwitten en weinig koolhydraten. Hierdoor verandert de manier waarop het lichaam normaal gesproken zijn energie uit voeding haalt. Als het lichaam weinig koolhydraten krijgt, breekt het de vetten af tot zogenaamde ketonen. Niet de koolhydraten maar de ketonen vormen dan de belangrijkste energiebron voor de hersenen. Deze ketonen zullen zich in het bloed opstapelen tot een bepaalde waarde, waardoor het lichaam in een staat van ‘ketose’ komt. Hoe het dieet precies werkt is nog onbekend, maar het kan ervoor zorgen dat er minder epileptische activiteit in de hersenen ontstaat, waardoor de aanvallen verminderen.

Voor wie?

Als de epilepsie moeilijk te behandelen is met medicijnen en hersenchirurgie niet mogelijk is, is het ketogeen dieet een behandelmogelijkheid. Dit dieet kan toegepast worden bij zuigelingen, kinderen en volwassenen.

Op maat ingesteld

Het dieet is een medische interventie (behandeling) en mag nooit zomaar worden gevolgd. Starten kan onder begeleiding van diëtist en arts thuis gebeuren en in andere gevallen wordt iemand een aantal dagen opgenomen in een epilepsiecentrum of in een ziekenhuis dat hierin gespecialiseerd is. Als iemand in aanmerking komt voor het ketogeen dieet dan wordt het op maat ingesteld door een diëtist. Verder is er meestal begeleiding van een verpleegkundige, en is altijd een (kinder)neuroloog of kinderarts en bij volwassenen een neuroloog betrokken. Na het instellen op het dieet blijft de persoon onder controle. Binnen drie maanden is meestal duidelijk of het dieet effect heeft of niet. Meestal blijft iemand naast het dieet medicijnen gebruiken. Na een paar maanden besluit de arts soms de medicatie te verminderen. Na 2 tot 3 jaar wordt het dieet in principe langzaam afgebouwd en beëindigd. Daarbij is het doel dat het bereikte resultaat, bijvoorbeeld aanvalsvermindering, blijft bestaan.

Verschillende varianten

Er bestaan verschillende varianten van het ketogeen dieet, bijvoorbeeld het klassieke ketogeen dieet, het MCT-dieet en het MAD (Modified Atkins dieet). Er zijn ook nog mengvormen van diëten. De diëten verschillen in de soort en hoeveelheid vet. Meer over de verschillende varianten leest u via de link bij 'Meer informatie over het ketogeen dieet'.

Wat is het effect van het ketogeen dieet?

Uit onderzoek blijkt dat bij ongeveer 50% van de patiënten een aanvalsreductie van tenminste 50% optreedt. Ongeveer 10% wordt aanvalsvrij. Naast aanvalsreductie treden soms verbeteringen op qua alertheid, cognitie (denkvermogen) of gedrag.

Meer informatie over het ketogeen dieet

Behandeling met het ketogeen dieet wordt aangeboden door de epilepsiecentra (SEIN en Kempenhaeghe) en de meeste afdelingen kinderneurologie van academische ziekenhuizen. Informeer bij uw behandelend (kinder)neuroloog of het ketogeen dieet een optie is.

Meer en uitgebreidere informatie over ketogeen dieet kunt u hier lezen.