Aanvallen bij pasgeborenen

Met neonatale aanvallen bedoelt men aanvallen die optreden van één tot 28 dagen na de geboorte. Zij wijzen vaak op een ernstige stoornis in de hersenen (zoals zuurstofgebrek rond de geboorte, aangeboren hersenafwijking, hersenbloeding, hersen(vlies)ontsteking of een stofwisselingsziekte). De vooruitzichten hangen af van de oorzaken. Gelukkig zijn sommige aandoeningen van voorbijgaande aard of kunnen snel gecorrigeerd worden. Een snel gecorrigeerd te laag bloedsuikergehalte bijvoorbeeld (dit kan aanvalletjes veroorzaken) hoeft dan geen latere gevolgen te hebben, maar een zware hersenbloeding geeft meestal blijvende hersenschade. Als vuistregel geldt dat in veel gevallen een ernstige aandoening van het zenuwstelsel aanwezig is. Er is dus altijd uitgebreid onderzoek nodig naar de oorzaak van de aanvallen.

In een kleine minderheid van de gevallen komen goedaardige tijdelijke aanvalletjes voor. Twee vormen zijn goedaardige convulsies van de pasgeborene en goedaardige familiaire convulsies van de pasgeborene.

Goedaardige convulsies van de pasgeborene

Deze zogenoemde vijfdedags convulsies beginnen meestal rond de vijfde dag na de geboorte en kunnen wel tot één dag aanhouden.

Aanvallen

Bij deze vorm treden de aanvallen (schokjes, clonisch) meestal eenzijdig op, soms verspreid over het lichaam en vaak in series of in de vorm van een status.

Behandeling en vooruitzichten

De aanvallen reageren niet zo goed op medicatie maar ze verdwijnen spontaan en hebben geen gevolgen voor de ontwikkeling. Meestal wordt voorgesteld geen medicatie te geven.

Oorzaken

Bij de goedaardige neonatale convulsies vermoedt men dat de voornaamste oorzaak ligt in het nog onvolgroeid zijn van de hersenen.

Goedaardige familiaire convulsies van de pasgeborene

(Benigne familiaire neonatale convulsies)

Aanvallen

Bij deze vorm treden epileptische aanvallen op vanaf twee tot drie dagen na de geboorte, tot ongeveer de zesde levensmaand. De aanvallen uiten zich in de vorm van schokjes (clonisch) en verkrampte (tonische) oogbewegingen. Het kan ook voorkomen dat de ademhaling even stopt (apneu).

Behandeling en vooruitzichten

In de meeste gevallen worden medicijnen voorgeschreven. De duur van de behandeling kan bij deze vorm veelal beperkt blijven tot enkele maanden. Meestal houden de aanvallen vanzelf weer op. Deze kinderen ontwikkelen zich verder normaal. Een klein percentage (ongeveer 15%) krijgt op latere leeftijd wederom aanvallen.

Oorzaken

Erfelijkheid speelt een grote rol.