Speciaal onderwijs en ambulante begeleiding

Voor leerlingen die als gevolg van epilepsie leer- en of gedragsproblemen krijgen, zijn er speciale scholen, verbonden aan de epilepsiecentra. De school De Waterlelie is gevestigd in Heemstede (met een aparte locatie in Zwolle) en de school De Berkenschutse in Heeze. Er zijn afdelingen voor basis-, speciaal en voortgezet onderwijs. Kinderen die (soms langdurig) moeten worden opgenomen in een van de epilepsiecentra kunnen daar terecht, maar ook kinderen uit de regio.

Ambulante begeleiding

De scholen in Heemstede en Zwolle (De Waterlelie) en Heeze (De Berkenschutse) beschikken ook over een dienst Ambulante Begeleiding, die in het hele land werkzaam is. Via deze dienst worden leerlingen met epilepsie en leerproblemen, die niet (meer) op de bovengenoemde scholen verblijven geholpen. Daarnaast probeert de dienst preventief te werken door leerproblemen te voorkomen. De Dienst Ambulante Begeleiding is er speciaal voor twee groepen leerlingen:

Het begeleiden van oud-leerlingen van De Waterlelie en De Berkenschutse die doorstromen naar het regulier basis-, of voortgezet onderwijs.

Leerlingen die onderwijs volgen in hun eigen woonomgeving, maar door hun epilepsie schoolproblemen hebben.

In het basisonderwijs wordt vooral de leerkracht geadviseerd. In het voortgezet onderwijs richt de begeleiding zich meer op de leerling. Ook de ouders worden bij de begeleiding betrokken.

Ambulante begeleiding kan bestaan uit:

Onderzoek naar de mogelijke samenhang tussen de epilepsie en de leer- en/of gedragsproblemen.

Leerkrachten begeleiden en adviseren bij hun pedagogisch en didactisch handelen.

Advisering met betrekking tot school- en beroepskeuze.

Meer algemene voorlichting geven over epilepsie en onderwijs aan leerkrachten, ouders en leerlingen.

De begeleiding vindt zonodig plaats in nauwe samenwerking met het epilepsiecentrum maar ook met neurologen, kinderartsen, schoolbegeleidingsdiensten en andere hulpverleners.

Hoe lang een kind begeleiding krijgt, hangt af van de problematiek. Gewoonlijk is de duur van de begeleiding drie tot vijf jaar.

Nieuwe wet: Leerling Gebonden Financiering

In augustus 2003 wordt een nieuwe wet ingevoerd voor kinderen die extra onderwijsondersteuning nodig hebben: de Leerling Gebonden Financiering, oftewel het rugzakje. Ouders mogen vanaf nu kiezen voor een speciale school of het reguliere onderwijs met extra begeleiding. Veel verandert er niet. Ouders hadden al een keuzemogelijkheid tussen ambulante begeleiding in het reguliere onderwijs en plaatsing op een speciale school. Grootste verandering is de regelgeving en de regionale manier van werken. Ouders moeten volgens de nieuwe wet de speciale onderwijsondersteuning in de eigen regio kunnen krijgen. Voor de uitvoering van het 'rugzakje' is het land opgedeeld in verschillende regio's die elk een Regionaal Expertice Centrum (REC) hebben.

Het rugzakje in vijf stappen

Als een school, de arts of de ouders vermoeden dat een kind extra ondersteuning in het basis- of voortgezet onderwijs nodig heeft, omdat het epilepsie (of een andere aandoening) heeft. Wat dan?

Stap 1. Ouders nemen contact op met een Regionaal Expertise Centrum (REC).

Stap 2. Samen met een trajectbegeleider van het REC (en eventueel iemand van het Steunpunt Onderwijs & Epilepsie) wordt het dossier over het kind opgesteld voor de indicatie commissie.

Stap 3. De indicatiecommissie stelt vast dat een kind speciale onderwijsondersteuning nodig heeft of niet.

Stap 4. Geeft de indicatiecommissie groen licht, dan kiezen de ouders: naar het speciale onderwijs of naar het gewone basis- of voortgezet onderwijs met extra ondersteuning.

Stap 5. De school (speciaal of 'gewoon') krijgt het geld om de ondersteuning te regelen en te betalen. Nieuwe situaties krijgen in september 2003 al te maken met deze manier van werken. Kinderen die al ambulante begeleiding krijgen of op een speciale school zitten, komen in een overgangsregeling. In de loop van 2004 moeten zij ook 'over' op het systeem van de Leerling Gebonden Financiering, ofwel 'het rugzakje'.

Regionaal Expertise Centrum (REC)

Voor de uitvoering van ''het rugzakje' is het land opgedeeld in verschillende regio's die elk een Regionaal Expertise Centrum (REC) hebben. Dat REC is in feite een centrum dat speciaal onderwijs biedt en ambulante begeleiding verzorgt. Als bij een kind het vermoeden bestaat dat speciale onderwijsondersteuning nodig is, dan wordt de situatie voorgelegd aan een van de vier soorten onafhankelijke indicatiecommissies. Die commissie besluit of een kind wel of geen speciale begeleiding op school nodig heeft. Geeft die commissie groen licht dan kunnen de ouders kiezen tussen speciaal onderwijs of regulier onderwijs met ambulante begeleiding. Steunpunten Onderwijs & Epilepsie

De steunpunten voor Onderwijs & Epilepsie zijn gehuisvest op een school voor speciaal onderwijs van het REC. De steunpunten in Zwolle en Utrecht zijn gevestigd in poliklinieken van de Stichting Epilepsie Instellingen Nederland. Voor ouders is deze service gratis. Meer informatie over steunpunten en begeleidingsmogelijkheden is verkrijgbaar op de hoofdlocatie van De Waterlelie, tel. 023-548 33 33 en/of De Berkenschutse tel. 040-227 93 26.

Tevens is er informatie te vinden op de website van het Landelijk Werkverband Onderwijs en Epilepsie: www.lwoe.nl en de website van oudervoorlichting Leerlinggebonden financiering: www.oudersenrugzak.nl